İnce Ses mi, Kalın Ses mi? Dinle ve İşaretle
İnce ve kalın ses etkinliği: ilkokul müzik için sesleri ayırt edip ince olanı işaretlediği, öğretmenin çaldığı sesleri dinleyerek doldurduğu çalışma.

Bu etkinlik ne işe yarar?
Sesin özelliklerinden biri olan incelik ve kalınlığı ayırt etmeyi öğretir. Öğrenci önce tanıdığı ses kaynaklarını (kuş, inek, üçgen, davul, düdük, gemi) karşılaştırır, sonra öğretmenin çaldığı sesleri dinleyip ince mi kalın mı olduğunu işaretler. Böylece günlük hayattaki seslerden müzikteki seslere geçilir.
Uygulama adımları
- Sesinizle model olun: önce ince bir sesle “iii”, sonra kalın bir sesle “ooo” deyin. İnce seste elinizi yukarı, kalın seste aşağı götürün. Öğrenciler taklit etsin.
-
- bölüm: Her satırdaki iki resmin sesini birlikte taklit edin (kuş “cik cik”, inek “möö” gibi). Öğrenci ince ses çıkaran resmi daire içine alsın.
-
- bölüm: Öğrenciye “Şimdi ben çalacağım, sen dinleyeceksin” deyin. Aşağıdaki sırayla altı ses çalın ya da söyleyin.
- Her sesten sonra öğrenci o numaranın altında “İnce” ya da “Kalın” kutusuna X koysun.
- Bitince sesleri yeniden çalın ve yanıtları birlikte kontrol edin. Öğrenci her seste elini yukarı ya da aşağı götürsün.
Önerilen dinleme sırası (öğretmen için): 1 ince, 2 kalın, 3 kalın, 4 ince, 5 ince, 6 kalın. Metalofonda ince ses için en kısa, kalın ses için en uzun çubuğu kullanabilirsiniz.
Değerlendirme
Yanıt anahtarı: 1. bölümde ince ses çıkaranlar kuş, üçgen ve düdüktür. 2. bölümün yanıtı yukarıdaki dinleme sırasıyla aynıdır.
-
- bölümdeki üç satırın üçünü de doğru işaretledi mi?
-
- bölümde altı sesin en az beşini doğru ayırt etti mi?
- İnce ve kalın sesi kendi sesiyle ya da bir çalgıyla üretebiliyor mu?
Kazanımlar
- Çevresindeki ve müzikteki sesleri incelik-kalınlık özelliğine göre ayırt eder. (Program kodu doğrulanmalı)
- Dinlediği ince ve kalın sesleri işaretle ya da hareketle gösterir. (Program kodu doğrulanmalı)
Özel gereksinimler için uyarlamalar
- İşitme güçlüğü olan öğrenciler için 2. bölümde ince sesi parmak ucunda yükselerek, kalın sesi çömelerek gösterin; öğrenci hareketi de ipucu olarak kullansın. Cihazı kullanıyorsa öğrenciyi ses kaynağına yakın oturtun.
- Ses hassasiyeti olan (ör. OSB) öğrenciler için sesleri yumuşak ve kısa çalın; öğrenci isterse kulaklıkla dinlesin, ses düzeyini kendisi ayarlasın.
- Dikkat güçlüğü olan öğrenciler için 2. bölümde her sesten önce "Hazır mısın?" deyin ve sesi iki kez çalın.
- Kalem tutmakta zorlanan öğrenciler işaretleme yerine ince ses için elini yukarı, kalın ses için aşağı kaldırarak yanıt versin; öğretmen işaretlesin.
Yayın: 1 Kasım 2026



